Thế hệ mới: Những tay buôn lậu Uranium và Plutonium toàn cầu

Thế hệ mới: Những tay buôn lậu Uranium và Plutonium toàn cầu

Nếu tưởng Oleg khintsahov là một thương nhân nhỏ “chân chất hạt bột” và cần cù, chí thú làm ăn bằng cách “lượm bạc cắc” với nghề buôn cá khô thì lầm to. 

Tay này là một trong những gương mặt mới trong làng buôn lậu uranium. Điều tra của phóng viên Lawrence Scott Sheets (Atlantic Monthly 4.2008) đẫ cho thấy bức tranh của hoạt động buôn lậu uranium và plutonium toàn cầu…

Những nẻo khuất của đường dây buôn lậu uranium

Sáng 31.1.2006, anh thợ cơ khí ô tô Oleg Vladimirovich Khintsagov 49 tuổi bước ra khỏi giường trong căn nhà xiêu vẹo ở chung với một số bà con tại Nogir, khu ngoại ô tập trung thành phần lao động phổ thông thuộc Georgia cách không xa biên giới Nga. Trời hẵng còn sớm. Tia nắng đầu tiên bắt đầu chiếu từ đỉnh núi phủ tuyết gần đó. Trong 15 năm, Khintsagov phải đầu tắt mặt tối vật vã với việc mưu sinh, như nhiều người khác sau khi Liên Xô sụp đổ, Khintsagov kiếm cơm bằng nghề bán chợ trời với đủ món linh tinh, từ đèn chùm Thổ Nhĩ Kỳ, cá khô đến xúc xích. Bây giờ, công việc đã thay đổi. Khintsagov chẳng cần đến xe tải để vận chuyển hang hoá.

100gr uranium làm giàu cất trong bịch nylon – loại mà công nhân vẫn thường dùng để gói sandwich – nhét kín trong chiếc áo khoác tới có thể phút chốc biến anh lái buôn cá khô thành triệu phú! Đánh chiếc Niva trắng cũ kỹ đến biên giới Nga-Georgia, Khintsagov bắt đầu tiến hành thương vụ. Một trong những người trên xe là Revaz Kurkumuli, chuyên gia buôn lậu ma tuý. Hai gã còn lại từng “làm ăn” chung với Khintsagov thời buôn lậu cò con. Đó là Henry Sud-jash-vili, kẻ chuyên vẽ mướn các kiệt tác nghệ thuật châu Âu; và Vazha Chikhashvili, viên chức tham nhũng thuộc Bộ nội vụ Georgia.

Thế hệ mới: Những tay buôn lậu Uranium và Plutonium toàn cầu - Ảnh 1

Vài tháng qua, Khintsagov đã khoe với ba tên trong bọn rằng thứ mình nhét trong túi quần chỉ là hàng mẫu và rằng hắn có thể kiếm được ít nhất 2kg thứ bột xanh xám này – không đủ để chế tạo bom nguyên tử nhưng với một người mua có thiết bị tốt và kinh nghiệm thì đó cũng là một “khởi đầu thuận lợi” (Cần tối thiểu 25kg uranium được làm giàu đến 90% hoặc 8kg plutonium mới có thể chế tạo được một bom nguyên tử). Bọn Khintsagov đánh xe vượt 160km đến Tbilisi (thủ đô Georgia) để gặp một gã người Thổ, kẻ cho biết rằng hắn đại diện cho một “tổ chức nghiêm túc” thuộc Hồi giáo rất quan tâm đến uranium làm giàu (HEU).

Việc đưa hàng lọt qua hải quan Nga-Georgia quả không đơn giản. Tuy nhiên, đó cũng chẳng là vấn đê lớn. Khintsagov khoe rằng mình có một người nhà hiện làm cho hải quan Nga. Đến Tbilisi, nhóm Khintsagov phóng thẳng tới quận Mukhiani rồi đỗ lại tại khu chung cư 9 tầng kiến trúc kiểu Nga. Tại đó, trong căn hộ trên tầng bây, Khintsagov và Sud-jash-vili nhấp nhỏm chờ tên khách Thổ. Thật không may, gã khách Thổ Nhĩ Kỳ hoá ra là nhân viên an ninh Georgia. Thế là cả bọn phải tra tay vào còng! Theo chánh thanh tra hạt nhân Archil Pavlenishvili (Georgia), lượng HEU tịch thu được từ Khintsagov là loại uranium với hơn 89% tinh chất, “hoàn toàn thích hợp cho các mục đích quân sự, trong đó có cả vũ khí hạt nhân”!

Theo giới chức trách Georgia, Khintsagov thoạt đầu đến Nam Ossetia (Georgia) để tìm người mua. Năm 2005, hắn đã lò mò đến đây 5 lần. Xui cho hắn, một trong những đồng bọn Khintsagov lúc đó đang bị Chính phủ Georgia theo  dõi về tội buôn lậu ma tuý. Đó là lý do tại sao vụ kinh doanh uranium của Khintsagov bị gài. Trước đó, Khintsagov mừng như vớ được vàng khi tay “khách hàng Thổ Nhĩ Kỳ” đồng ý mua 100gr HEU với giá 100 triệu USD. Trong thực tế, vụ Oleg Khintsagov (bị xử 8 năm tù) không là vụ án buôn lậu uranium đầu tiên tại Georgia.

Trộm uranium dễ như cuỗm một chiếc ví!

Khoảng 1g30 sáng 26.6.2003, lính biên phòng Georgia gần thị trấn Sadakhlo – ngôi làng nhỏ gần điểm giáp ranh Georgia, Azerbaijan và Armenia (noi vốn nổi tiếng là thiên đường đối với bọn buôn lậu) – bắt quả tang tên Garik Dadayan (Armenia) với khoảng 200gr U-235 vật chứng. Sinh tại vùng Nagorno-Karabakh, Dadayan không học hành đến nơi đến chốn và chẳng có nghề nghiệp chuyên môn. Tương tự Khintsagov, Dadayan cũng chẳng khó khăn mấy trong việc tìm nguồn mua rồi giấu uranium. Lượng chất phóng xạ mà Dadayan mang trong người được giấu trong chiếc túi nylon và nhét trong hộp trà kim loại.

Nhóm lính biên phòng thuật lại rằng khi thiết bị phát hiện phóng xạ báo động, Dadayan vội vàng quẳng lon trà xuống đất. Hắn nói mình chưa bao giờ thấy thứ chất gây chết người trong lon trà và rằng cái bịch nylon chỉ dùng để gói thức ăn. Tuy nhiên, sổ tay của hắn lại ghi nguệch ngoạc ký hiệu ám chỉ “U308” (uranium 308) và số tiến có thể nhận được (15.000 USD) với vai trò trung gian giao hàng. Đương sự cho biết hắn định giao hàng cho một tay trung gian Thổ Nhĩ Kỳ tên Teimur Sadik. Nhà chức trách Armenia và Georgia cho biết Dadayan (bị xử hai năm rưỡi tù năm 2004) nhận hàng từ đầu mối tại Novosibirsk (Siberia)…

Thế hệ mới: Những tay buôn lậu Uranium và Plutonium toàn cầu - Ảnh 2

Một vụ án nghiêm trọng khác nữa là trường hợp Tamaz Dimitradze (Georgia). Ngày 8.4.2006, tay này bị thộp với bốn lọ thuỷ tinh chứa 1kg “bánh vàng” (uranium làm giàu). Trước đó, hắn băng qua cây cầu từ Georgia vào địa phận Abkhazia để gặp hai đối tác Nga đến từ thị trấn nghỉ mát Sochi thuộc vùng Bờ Biển Đen (Nga). Vốn nổi tiếng có cảnh quan đẹp với bãi biển đầy cọ phủ bóng mát, Abkhazia cũng là một trong nhũng nơi có trụ sở nghiên cứu hạt nhân tuyệt mất của Liên Xô cũ. Nhiều báo cáo cho biết 2kg HEU có lẽ đã biến mất khỏi cơ quan hạt nhân Abkhazia sau khi thủ phủ Sukhumi rơi vào tay thành phần ly khai năm 1993.

Dimitradze (bị xử 7 năm tù) khai rằng hắn nhận số “bánh vàng” từ hai người Nga, rằng mình chẳng biết gì về hai gã này cũng như nguồn cung cấp. Chánh thanh tra hạt nhân Archil Pavlenishvili (Georgia) kể thêm rằng lâu nay làng buôn lậu uranium đồn đãi răng có một gã người Thổ mệnh danh “Ekimi” (Bác sĩ) sẵn sàng mua nguyên liệu hạt nhân nhưng nhà chức trách Georgia đến nay vẫn chưa biết tay “Bác sĩ” là kẻ nào. Hiện thế giới có khoảng 30.000 đầu đạn hạt nhân và hơn 1.000 tấn khối HEU với quá nửa số đó nằm tại Nga hoặc các lãnh thổ thuộc Liên Xô cũ.

Từ năm 1993 đến nay đã có 16 trường họp trộm – thất lạc HEU hoặc plutonium được báo cáo – theo Cơ quan nguyên tử năng quốc tế (IAEA). Chỉ trong năm 1994, hai vụ tịch thu với hơn 5kg HEU đã được thực hiện. Đến nay, trong hầu hết các vụ được phát hiện, số uranium (tịch thu) chưa được làm giàu đủ để có thể dùng cho vũ khí hạt nhân. Chỉ có ba vụ trong đó uranium được làm giàu hơn 90%. Bốn vụ khác được phát hiện chỉ là lượng nhỏ plutonium. Tướng Igor Valynkin thuộc Bộ quốc phòng Nga hồi đầu năm 2002 nói rằng an ninh nước mình đã hai lần phá được âm mưu đột nhập các cơ sở vũ khí hạt nhân Nga vào năm 2001. Một trong những vụ đầu tiên xảy ra vào năm 1992.

Kỹ sư hoá Leonid Smirnov ở Podolsk gần Moscow đã vượt qua hàng rào an ninh hơn 20 lần mà không hề bị nghi ngờ, lấy được 1,5kg bột uranium và cất trên ban công căn hộ mình. Smirnov bị tóm tại một ga xe lửa khi đang trên đường lên Moscow tìm người mua. Năm 1993, cựu đại úy hải quân Nga Alexei Tikhomirov cũng từng lọt qua cánh cổng không được bảo vệ cẩn mật của một nhà máy sản xuất hạt nhân gần Murmansk. Cưa ổ khoá rồi nạy bung cửa bằng một thanh sắt, Tikhomirov vào kho lấy 4,5kg uranium từ ba bộ phận chứa năng lượng dành cho tàu ngầm, cho vào cái túi và bình thản ra khỏi khu vực kiểm soát.

8 tháng sau, cảnh sát tình cờ tóm được Tikhomirov khi hắn đang chào bán khối uranium với giá 50.000 USD. Chưa hết, tháng 12.1994, cảnh sát Prague (CH Czech) tịch thu được gần 3kg HEU mà bọn lái buôn vừa đem ra khỏi Moscow. Nhóm buôn lậu hạt nhân này khai rằng nguồn cung cấp ở Nga hứa sẽ giao thêm 40kg và có thể lên đến 1 tấn trong tương lai!  Đầu thập niên 1990, Đức trở thành điểm hẹn lý tưởng của bọn lái buôn hạt nhân. Nấu trong năm 1990, cảnh sát Đức chỉ tóm được 4 vụ thì năm 1991 đã lên đến 41 vụ, 158 vụ vào năm 1992 rồi nhảy vọt lên 241 vụ năm 1993…

Thế hệ mới: Những tay buôn lậu Uranium và Plutonium toàn cầu - Ảnh 3

Tháng 5.1994, cảnh sát Baden-Wurttemberg (Đức) phát hiện 6gr plutonium trong garage một tên thợ máy. Một tháng sau, cảnh sát Bavaria (Đức) lại tóm được một mụ người Đức và 5 gã từ Slovakia và Cộng hoà Czech, khi chúng giấu gần 1gr HEU. Ngày 12.8.1994, một gã Đức 34 tuổi cũng bị tóm khi đang ôm một cục plutonium ở cảng Bremen. Để đối phó cảnh sát, một số lái buôn hạt nhân tổ chức đường dây vận chuyển rất nhằng nhịt, phức tạp. Điển hình là vụ Norman Derbyshire, bị bắt với tội danh bán 9kg plutonium. Derbyshire khai rằng đã nhận hàng từ một giáo sư Thụy Điển do một tay thợ lặn Ba Lan giới thiệu.

Lão giáo sư Thụy Điển, khi bị bắt, lại khai rằng ông ta được tay quản lý một nhà máy hạt nhân ở Ukraine giao hàng. Và nếu không có gì bất ổn, Derbyshire sẽ liên lạc với một gã lái buôn vũ khí người Anh ở châu Phi để trao hạt nhân, rồi sau đó chuyện gì xảy ra nữa thì chỉ có tay lái buôn vũ khí đó mới biết! Không chỉ ở Đức, cảnh sát Na Uy cũng phá được kế hoạch một vụ nghiêm trọng. Kẻ bán, ở Volgograd (Nga), đã gửi đơn giá bằng fax cho kẻ mua ở Na Uy, ra giá 440 USD/kg nước nặng (dùng trọng qui trình sản xuất vũ khí hạt nhân) với khối lượng tổng cộng có thể cung cấp là 8 tấn, chưa kể 10 kg thuỷ ngân đỏ được nêu giá 2,4 triệu USD.

Không dừng lại ở chất hạt nhân (để giấu và chuyển giao), bọn lái buôn còn bao phổi “chơi” luôn cả vũ khí hạt nhân. Một phóng viên Nga hoạt động điều tra ngầm, cách đây không lâu, tường thuật trên tờ Literaturnaya Gazata (Nga) rằng anh được một gã lai chào bán một hoả tiên SS-20 với giá 70.000 USD!

Nguồn tổng hợp


 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *